Product 5.1 Kunst, cultuur en evenementen
We zetten in op kunst en cultuur dichtbij voor iedereen. Door alle inwoners van Zaanstad in aanraking te laten komen met kunst en cultuur geven we iedereen de kans om zich persoonlijk, cultureel en maatschappelijk te ontwikkelen en stimuleren we ontmoeting en verbinding. Deze beleving start al op de basisschool waar we inzetten op een zo breed mogelijke cultuureducatie. Ook buiten de school kunnen inwoners dicht bij huis deelnemen door een laagdrempelig en divers aanbod van culturele (educatie)activiteiten. Met kunst in de openbare ruimte vragen we aandacht voor stedelijke en maatschappelijke vraagstukken en bieden we onze inwoners een aantrekkelijke en uitdagende leefomgeving, waarmee zij zich verbonden voelen. De Zaanse kunst- en cultuursector bestaat uit grote culturele organisaties, waaronder de bibliotheek en de lokale media (basisinfrastructuur), de amateurkunstverenigingen en alle kleine(re) culturele organisaties. Ook de culturele en creatieve makers en ondernemers vervullen een belangrijke functie, onder meer in het stimuleren van innovatie. We zetten ons in om cultureel Zaanstad een stevige basis te bieden, zodat de sector zich tot een diverse en veerkrachtige sector kan blijven ontwikkelen. Samen met de culturele partners werken we aan een inclusieve samenleving waarin iedereen volwaardig en in de eigen leefomgeving kan meedoen. Door culturele activiteiten en evenementen geven inwoners gezamenlijk invulling aan hun eigen én de Zaanse identiteit. Zo voelen zij zich trots op Zaanstad. |
---|
Indicatoren
Naam | Realisatie 2019 | Realisatie 2020 | Realisatie 2021 | Realisatie 2022 | Begroting 2024 | Streef- | Bron |
---|---|---|---|---|---|---|---|
Positie van Zaanstad op cultuurindex | 39 | 39 | 32 | 37 | 35 | 28 | Atlas voor gemeenten |
Aantal locaties waarop kunst en cultuur beschikbaar is | nb | nb | nb | nb | nb | nnb | Maatschappelijke voorzieningen kaart |
Percentage inwoners dat actief is op gebied van kunst en cultuur | nb | nb | nb | 19% | 20% | 28% | Zaanpeiling |
Cultuurdeelname, percentage inwoners dat culturele instelling, evenementen en activiteiten bezoekt | nb | nb | nb | nb | nb | nnb | Zaanpeiling |
Toelichting
De positie van Zaanstad op de cultuurindex wordt niet alleen beïnvloed door onze eigen investeringen maar ook door de investeringen die andere gemeenten in hun eigen cultuursector doen.
Het percentage inwoners dat actief is op het gebied van kunst een cultuur is een nieuwe indicator die in 2022 voor het eerst is gemeten.
De cultuurdeelname, het percentage inwoners dat een culturele instelling, evenementen en activiteiten bezoekt is ook een nieuwe indicator die met ingang van 2023 wordt gemeten.
Speerpunten 2024
De speerpunten van het cultuurbeleid voor 2024 en volgende jaren staan omschreven in de Uitvoeringsagenda 2023-2026 Document Zaanstad - Bijlage Uitvoeringsagenda Cultuur 2023-2026 7689225 - iBabs RIS (bestuurlijkeinformatie.nl). Kort samengevat werken we in 2024 aan:
- De verdere versteviging van de (basis van de) cultuursector in Zaanstad. Dit doen we door:
- Duidelijkheid te krijgen over de haalbaarheid van grote projecten, toekomstbestendige huisvesting van De Groote Weiver, de Durghorst en de uitbreiding en doorontwikkeling van de bibliotheek en biebfunctie in de wijk Poelenburg.
- Met het Zaans Museum te kijken wat er op de korte en lange termijn nodig is voor een toekomstbestendig gebouw en museumorganisatie en wat mogelijke (financiële) oplossingsrichtingen kunnen zijn.
- Met de Zaanse muziekscene te werken aan een groeiplan voor de popfunctie in Zaanstad.
- Herijkte subsidieregelingen voor amateurkunstverenigingen, kleine(re) culturele organisaties, culturele activiteiten en kleinschalige evenementen uit te voeren en door middel van de nieuwe grassroots regeling.
- Duurzame exploitatie van de Zaanse Schans
Terwijl het aantal bezoekers aan de Zaanse Schans toeneemt, is het voor stichting de Zaanse Schans, het Zaans Museum, Vereniging de Zaansche Molen en Museum de Zaanse Tijd (hierna; de erfgoedpartijen) duidelijk geworden dat het runnen van een eigen deelexploitatie op de lange termijn onhoudbaar is. Voor deze partijen geldt dat de meerjarige kosten de inkomstenstroom structureel overschrijden. Daarom hebben de erfgoedpartijen het initiatief genomen om de samenwerking te intensiveren en hebben de gemeente uitgenodigd om hieraan deel te nemen en te komen tot integrale exploitatiescenario’s, in vervolg op- en binnen de kaders van de Ontwikkelstrategie. Mede naar aanleiding van deze brief en het voorgenoemde is het college ingegaan op deze uitnodiging om gezamenlijk met alle partijen op Zaanse Schans een traject te starten om te komen tot duurzame exploitatiescenario’s. Dit doen we in nauwe samenhang met de Zaanse Schans en de zoektocht naar een duurzaam exploitatiemodel.
- 50 jaar Zaanstad;
In 2024 vieren we het 50-jarig jubileum van de stad waarbij de gemeente subsidies beschikbaar stelt om evenementen te ondersteunen en begeleid het projectteam organisatoren in de opzet. Vanuit het doel verbonden door verscheidenheid wordt de mogelijkheid geboden om vanuit iedere kern in de gemeente door het jaar heen evenementen op te zetten voor en door Zaankanters. Het thema verleden, heden en toekomst biedt daarin houvast voor grote evenementen die een gemeentebreed karakter kennen en brede doelgroepen weten aan te spreken. Hierbij wordt stad uitgenodigd en uitgedaagd om in te spelen op de diversiteit in de stad waarbij de insteek is dat een evenement een meerjarig karakter heeft.
- We intensiveren de banden tussen de gemeente en de cultuursector en stimuleren de samenwerking binnen de cultuursector door:
- Het organiseren van netwerkbijeenkomsten in samenwerking met de betrokkenen.
- De doorontwikkeling van het directeurenoverleg van de grote instellingen.
- Gesprekken over de netwerkrol van de grote organisaties en individuele afspraken hierover.
- Ontwikkeling van een communicatieplan om de zichtbaarheid en (digitale) toegankelijkheid van de cultuursector te vergroten.
- Activeren van de sector door middel van workshops
- In 2023 is in samenwerking met het veld van Actieplan kunst & cultuur inclusief opgesteld. In 2024 starten we met het uitvoeren van dit actieplan. Samen met de cultuursector en de in 2023 geïnstalleerde adviesraad impuls jongeren cultuur, stimuleren en ondersteunen we de lokale jongerencultuur voor jongeren en jongvolwassenen van 14 tot en met 27 jaar.
- Door het inzetten van de evenementencoördinator ondersteunen we de organisatoren van kleine en middelgrote evenementen. De evenementencoördinator functioneert als aanspreekpunt, wijst organisatoren de weg en helpt deze evenementen verder te ontwikkelen.
Beïnvloedbaarheid van de kosten
Beïnvloedbaar
Dit betreft kosten voor 50 jaar Zaanstad (€ 0,4 mln), beeldende kunst en vormgeving (€ 0,3 mln), deelname aan roze zaterdag (€ 0,3 mln) en het Holland Museum (€ 0,1 mln).
Beperkt beïnvloedbaar
Er zijn geen beperkt beïnvloedbare kosten.
Niet beïnvloedbaar
Dit betreft de kapitaallasten (€ 0,2 mln) en een specifieke uitkering voor jongerencultuur (€ 0,3 mln).
Op middellange termijn beïnvloedbaar
Dit betreft kosten voor podiumkunsten waaronder het Zaantheater (€ 4,2 mln) personeel (€ 1,2 mln), bijdrage aan de bibliotheek en de Orkaan (€ 3,7 mln), cultuurparticipatie (€ 2,9 mln), evenementen (€ 0,5 mln), musea (€ 1,9 mln) en bijdrage aan kleine initiatieven en gezelschappen (€ 0,7 mln).